Başbakanlarımız

Prof.Dr. Muammer Kaya, Eskişehir-Osmangazi Üniversitesi
Türkiye Cumhuriyeti kurulduğu 1923 yılından bugüne geçirdiği 82 yılda toplam 10 Cumhurbaşkanı, 59 Hükümet ve 28 Hükümet Başkanı (Başbakan) değiştirmiştir. Ülkemizde ortalama 8.2 yılda bir Cumhurbaşkanı, 1.4 yılda bir Hükümet ve 2.9 yılda bir Başbakan değişmiştir. Her Başbakan ortalama 2.1 hükümetin Hükümet Başkanı olmuştur. Türkiye’de 10 Cumhurbaşkanının 6’sı hem Cumhurbaşkanlığı hem de Başbakanlık görevlerinde bulunmuştur. Ülkemizde en fazla kez başbakanlığı İsmet İnönü 11 kez yapmıştır. Süleyman Demirel 7 kez, Adnan Menderes ve Bülent Ecevit 5’er kez, Mesut Yılmaz ve Tansu Çiller ise 3’er kez Başbakanlık görevinde bulunmuşlardır. 7 Başbakan ikişer kez ve 15 Başbakan birer kez bu görevlerde bulunmuşlardır. Cumhuriyetin ilk yıllarında Başbakanların tekrar göreve gelmesi birbirini takip eden hükümet dönemlerinde olurken son zamanlarda tekrar başbakan olanlar daha çok birbirini takip etmeyen farklı dönemlerde Başbakan olmuşlardır. İsmet İnönü birbirini takip eden 8 Hükümette arka arkaya Başbakan olmuştur. Adnan Menderes ise birbirini takip eden 5 Hükümette arka arkaya başbakan olmuştur. Süleyman Demirel ve Tansu Çiller ise birbirini takip eden 3 hükümette arka arkaya Başbakan olmuştur. Bülent Ecevit ve Mesut Yılmaz birbirini takip eden Hükümetlerde başbakan olamamışlar hep kesikli başbakan olabilmişlerdir. 28 Başbakanın 27’si erkek olup, 1 tanesi kadındır.

Ülkemizde Cumhurbaşkanları uzun süre görevde kalmalarına karşın, oldukça sık hükümet ve/veya Başbakan değişimi kalıcı milli politikaların oluşturulmasında, kurumsallaşmada, hızlı büyüyüp refah ve mutluluğun artmasında, sürdürülebilir kalkınmanın sağlanmasının önünde önemli bir engel gibi görülmektedir. Sık sık hükümet ve/veya Başbakan değişimi milli politikalar yerine siyasi görüşün kamuda ön plana çıkmasına da neden olabilmektedir. Daha uzun süreli hükümetlerin daha kalıcı işler yapması beklenmelidir. Devlette çağa uygun milli politikalar sistemi oluştuktan sonra bunlar devlette devamlılık esasıyla hükümet(ler) ve başbakan(lardan) bağımsız hale gelmesinde ve kalıcı olmasında yarar bulunmaktadır.


Başbakanlarımız ve onların Hükümet Başkanı oldukları Dönemler aşağıdaki gibidir:

Başbakan -------- Başbakanı olduğu Hükümet - Toplam Başb. Sayısı

M.Kemal Atatürk
Fevzi Çakmak
Rauf Orbay
İsmet İnönü 1,2,3,4,5,6,7,8, 26,27,28 - 11
A. Fethi Okyar 3 - 1
Celal Bayar 9,10 -2
Refik Saydam 11,12 -2
Şükrü Saraçoğlu 13,14 -2
Recep Peker 15 -1
Hasan Saka 16,17 -2
Şemsettin Günaltay 18 -1
Adnan Menderes 19,20,21,22,23 -5
Cemal Gürsel 24,25 -2
S. Hayri Ürgüplü 29 -1
Süleyman Demirel 30,31,32,39,41,43,49 -7
Nihat Erim 33,34 -2
Ferit Melen 36 -1
Naim Talu 36 1
Bülent Ecevit 37,40,42,56,57 -5
Sadi Irmak 38 -1
Bülent Ulusu 44 -1
Turgut Özal 45,46 -2
Yıldırım Akbulut 47 -1
Mesut Yılmaz 48,53,55 -3
Tansu Ciller 50,51,52 -3
Necmettin Erbakan 54 -1
Abdullah Gül 58 -1
Tayyip Erdoğan 59 -1

Kaynak: TBMM, Cumhurbaşkanlığı
Son güncelleme: 2005.11.26

Aradığın bilgileri bulamadın mı? Sorularını Mesaj Panosuna yaz!
Yardımsever Turkstudent topluluğundan kısa sürede cevap alacaksın ;-)
» Mesaj Panosuna geçmek için tıkla!